Kronos 1/2024. Wytchnienie świętych

Kolejny numer kwartalnika „Kronos”, poświęcony poprzednikom Joachima z Fiore, czyli początkom formowania się średniowiecznej historiozofii:
Rupert z Deutz, fragmenty O Trójcy Świętej i Jej dziełach
Honoriusz z Autun, Objaśnienie Pieśni nad Pieśniami
Anzelm z Havelbergu, pierwsza księga Dialogów
Gerhoch z Reichersbergu, O czwartej straży nocnej
Hildegarda z Bingen, fragmenty Księgi dzieł Bożych
Hugon od św. Wiktora, Trzy najlepsze pomoce dla pamięci

Idea postępu dziejowego w sposób decydujący wpłynęła na nowożytną i współczesną myśl Zachodu. Rozwijana była na gruncie filozofii historii przez Lessinga, Comte’a, Hegla, którzy starali się dzięki poznaniu praw rządzących procesem dziejowym przybliżyć jego cel; stała za oświeceniowym projektem wychowania rodzaju ludzkiego, a socjalistyczne i komunistyczne utopie społeczne chciały przekuć ją na konkretny program polityczny. I choć dwudziestowieczne kataklizmy rewolucyjne i totalitarne, w dużym stopniu związane z tą ideą, podważyły zaufanie do niej, również dziś odżywa na nowo w myśli transhumanistycznej, wieszczącej, że nieuchronny postęp technologiczny doprowadzi ludzkość do osobliwego momentu, w którym będzie ona mogła przekroczyć biologiczne uwarunkowania swojej natury.