Sawuszun

Klasyka literatury irańskiej i zarazem pierwsza irańska powieść napisana przez kobietę.

Sziraz, oddalona o kilkadziesiąt kilometrów od ruin starożytnego Persepolis stolica prowincji Fars w południowym Iranie. Zari, młoda matka trojga dzieci, za wszelką cenę usiłuje ochronić rodzinę przed rozpadem świata, który zna. Trwa II wojna światowa, Iran znajduje się pod okupacją wojsk alianckich, a słynący ze swych ogrodów miasto toczą głód i zaraza. Idealistyczny mąż Zari, Jusef – współczujący chłopom ziemianin i sprzeciwiający się dominacji obcych potęg patriota – wikła się w sieć niebezpiecznych intryg. W tle ścierają się interesy rozmaitych grup: zbuntowanych koczowników, Brytyjczyków, komunistów, lokalnych karierowiczów… Czy Zari zdoła uchronić swój piękny ogród przed katastrofą?

Na pierwszy rzut oka powieść Simin Daneszwar to kawał świetnej realistycznej prozy: fresk o irańskim społeczeństwie doświadczającym burzliwych przemian, powieść obyczajowa i (anty)wojenna. Jednak irańska pisarka tworzy dzieło o wiele głębsze: powieść, jak sama mówiła, filozoficzną i feministyczną, konsekwentnie opowiedzianą z perspektywy głównej bohaterki. W tym wielopoziomowym utworze, który nie stracił na aktualności pomimo niemal sześćdziesięciu lat upływających od daty pierwodruku, Daneszwar kreśli portret społeczeństwa poddawanego zarówno zewnętrznym, jak i wewnętrznym formom opresji i przemocy, ale Sawuszun to przy tym – a może przede wszystkim – wielki manifest nadziei na przekór wszystkiemu.