Tajemna głębia (yugen) w japońskiej poezji

Rozprawa poświęcona japońskiej literaturze średniowiecznej i jej związkom z myślą religijną epoki. Analizuje twórczość poety Fujiwary Shunzeia, żyjącego na przełomie XII i XIII wieku, szczególny nacisk kładąc na estetyczną kategorię „yūgen”, będącą łącznikiem obu dyscyplin badawczych – literatury i filozofii religii.

Termin „yūgen”najczęściej tłumaczony jest jako “tajemna głębia”. Rozprawa zawiera również wiele innych zagadnień literackich, religijnych, i historycznych epoki, a kategoria „yūgen” jest badana również na przykładach wierszy kilku innych poetów.

Najistotniejsza w tej pracy jest próba wyjaśnienia warunków ukształtowania się „yūgen” jako kategorii estetycznej pod wpływem doktryny buddyjskiej szkoły tendai (zwykle problem tej kategorii wyjaśniano odwołując się do doktryny zen, a więc definiowano znaczenie „yūgen” późniejszego okresu, tzn. XIV i XV w.). Autorka skierowała uwagę na dwa fundamentalne teksty, a mianowicie: literacki traktat „Korai fūteishō” (Wybór stylu i formy od czasów najdawniejszych, 1197-1201) Fujiwary Shunzeia oraz traktat buddyjski „Maka shikan” [chin. Mohe zhiguan] (Wielkie wyciszenie i kontemplacja, VI w.) Zhiyi, chińskiego patriarchy szkoły tendai, którego nauki miały duży wpływ również na japońską praktykę medytacyjną (wyciszenie i kontemplacja shikan).