Osoby młode na rynku pracy

Przedmiotem monografii jest sytuacja osób młodych na polskim rynku pracy na tle innych państw, a także możliwości udoskonalenia polityki państwa wobec tej grupy osób. Zakres czasowy przedstawianych analiz statystyczno-ekonomicznych obejmuje lata 2004-2022. Dla dokonania szerszego porównania sytuacji osób młodych w Polsce z wykorzystaniem danych statystycznych wybrano jeszcze pozostałe kraje członkowskie Unii Europejskiej, Wielką Brytanię, z krajów EFTA: Islandię Norwegię, Szwajcarię, jeden kraj kandydujący do UE – Turcję, a także Stany Zjednoczone Ameryki Północnej, Japonię oraz Rosję.

Przyjęto hipotezę badawczą, że na sytuację osób młodych na rynku pracy wpływa korzystnie implementacja systemu dualnego do kształcenia zawodowego na poziomie makroekonomicznym z wykorzystaniem zintegrowanych kompleksowych działań państwa w ramach polityki edukacyjnej, zatrudnienia i rynku pracy. System dualny zapewnia płynne przejście z systemu edukacji na rynek pracy.

Monografia ma charakter teoretyczno-empiryczny. Otwiera ją wprowadzenie w problematykę osób młodych na rynku pracy, omówienie procesu przejścia z systemu edukacji na rynek pracy, aktywizacji zawodowej osób młodych, a także ekonomiczno-społecznych konsekwencji niewykorzystania zasobów pracy młodzieży. Dalej przedstawiono współczesne teorie bezrobocia oraz dyskryminacji na rynku pracy wraz z interpretacją sytuacji osób młodych według każdej z koncepcji. Sytuacja osób młodych na rynku pracy w Polsce i w innych państwach ukazana została w oparciu o dane statystyczne. Przedmiotem rozważań są również oczekiwania osób młodych wobec pierwszej pracy w świetle wyników badań ankietowych, a przede wszystkim wyników badań własnych przeprowadzonych z udziałem osób studiujących na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu w latach 2007, 2013 i 2019 na próbach badawczych o łącznej liczebności 616 osób. Monografia zawiera istotne uzupełnienie w postaci prezentacji i oceny pożądanych kierunków zmian polityki państwa na rzecz usprawnienia aktywizacji zawodowej osób młodych, w tym w ramach polityki edukacyjnej, zatrudnienia i rynku pracy. Uwzględniając doświadczenia Japonii, Finlandii i Niemiec, przedstawiono tu model zmian w polityce państwa wobec osób młodych w Polsce.