Arabska Wiosna jako czynnik zmiany w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie. Bilans po dekadzie

Bliski Wschód przyciągał obserwatorów, analityków, badaczy, próbujących zrozumieć i wyjaśnić dynamikę zachodzących tam przemian – ich genezę, istotę i konsekwencje, nie tylko dla państw i społeczeństw regionu, ale także całego świata. Wyjątkowy charakter tamtych wydarzeń pociągnął za sobą wyjątkowe zainteresowanie osób pragnących zrozumieć je i opisać. Także w Polsce naukowcy zajmujący się Bliskim Wschodem podjęli badania mające dać odpowiedź na szereg pytań, jakie ujawniły się w związku z charakterem i dynamiką społecznych oraz politycznych zmian związanych z przebiegiem i konsekwencjami „arabskiej wiosny”. Okrągła – dziesiąta – rocznica tamtych wydarzeń dała z kolei impuls do sformułowania pierwszych ich ocen z nieco dłuższej perspektywy czasowej […]
Jedną z propozycji dokonania bilansu tamtych wydarzeń jest oceniana publikacja, przygotowana przez grono polskich autorów z kilku uniwersytetów (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Uniwersytet Jagielloński, Uniwersytet Wrocławski, Uniwersytet Śląski, Uniwersytet Jana Kazimierza w Bydgoszczy, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu) pod naukowym kierunkiem doświadczonych badaczy z UMCS – dr Kingi Smoleń, dr hab. Katarzyny Stachurskiej-Szczesiak i prof. Marka Pietrasia. W skład publikacji wchodzi 12 rozdziałów, w których autorzy podjęli się zadania dokonania analizy poszczególnych aspektów wydarzeń z okresu 2010–2012, jako punkt wyjścia przyjmując najczęściej poszczególne państwa i procesy przemian politycznych w nich zachodzące. Odniesienie do początków ubiegłej dekady nie oznacza oczywiście, że w przygotowanych do publikacji tekstach znajdziemy jedynie treści odnoszące się do wydarzeń „arabskiej wiosny” – stanowią one raczej próbę spojrzenia na nie z dzisiejszej perspektywy. Autorzy po 10 latach od tych, często dramatycznych, wydarzeń próbują spojrzeć na nie z dystansu i z wiedzą o późniejszych losach tych państw. Co ważne, przy dużym wyważeniu ocen skutków zachodzących wówczas procesów, autorzy są z reguły zgodni co do tego, iż pomiędzy oczekiwaniami a rezultatami „arabskiej wiosny” istnieje ogromna przestrzeń dla sceptycyzmu, niepewności, a czasem rozczarowań, wynikających z faktu, że współczesne realia polityczne dowodzą, iż ogromny potencjał społecznego niezadowolenia stojący za masowymi protestami w zdecydowanej większości państw nie przyniósł spodziewanych zmian […]
Przedstawiona do recenzji publikacja jest wartościowym zbiorem artykułów, które na pewno poszerzają naszą wiedzę o Bliskim Wschodzie, pozwalają zrozumieć złożoność i wyjątkowość procesów tam zachodzących, dają dużą porcję faktografii i analiz naukowych służących lepszemu zrozumieniu współczesnego świata. Bliski Wschód jest naprawdę bliski (geograficznie i nie tylko) Europie i ze względów pragmatycznych wiedza o tym regionie świata jest ważna – nie tylko dla badaczy, ale i osób zajmujących się zawodowo kontaktami na szczeblu państwowym i pozarządowym z tą częścią świata […]

Z recenzji wydawniczej dr. hab. Wiesława Lizaka, prof. Uniwersytetu Warszawskiego